14 czerwca 2019

Wezwanie na świadka – czy muszę zeznawać?

 

Nasi klienci często dzwonią do nas i mówią: „Otrzymałem wezwanie na świadka – co robić? Czy muszę się stawić na przesłuchanie? Mam wezwanie na świadka – czy mogę odmówić?”. Takiego wezwania zdecydowanie nie można zlekceważyć ze względu na obowiązek składania zeznań. Warto więc zapoznać się z kilkoma wskazówkami, które podpowiedzą, co robić przy wezwaniu na przesłuchanie.

 

Wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka – czy muszę zeznawać?

W przypadku otrzymania wezwania przyjście na przesłuchanie jest obowiązkiem (art. 177 § 1 k.p.k.) – nieusprawiedliwiona nieobecność może zakończyć się finansową karą porządkową w wysokości do 3000 zł (art. 285 § 1 k.p.k.). W ostateczności możliwe jest nawet zatrzymanie świadka przez policję i jego przymusowe doprowadzenie na przesłuchanie (art. 285 § 2 k.p.k.). Po otrzymaniu wezwania należy więc bezwzględnie stawić się na policji, w prokuraturze lub w sądzie, w zależności od wyznaczonego miejsca przesłuchania.

Natychmiastowa pomoc

Tel. 22 100 47 78

Zapraszamy do kontaktu codziennie,
w godzinach 9:00 – 20:00

 

Przesłuchanie na świadka – jak wygląda?

Na początku świadek jest proszony o przedstawienie swoich danych osobowych, które są wpisywane do protokołu przesłuchania. Później zostaje pouczony o jego prawach i obowiązkach w postępowaniu karnym, w szczególności o odpowiedzialności za składanie fałszywych zeznań.

Wiele obaw rodzi samo przesłuchanie – czy można odmówić składania zeznań? Odpowiedź brzmi: nie, poza kilkoma wyjątkami, w których taka odmowa jest dopuszczalna. Poza współsprawcą przestępstwa, całkowicie odmówić składania zeznań może tylko osoba najbliższa dla podejrzanego lub oskarżonego (art. 182 § 1 i 3 k.p.k.), czyli np. małżonek, córka, dziadek, rodzeństwo czy konkubent (art. 115 § 11 k.k.). Wszyscy inni świadkowie są zobowiązani do odpowiedzi na wszystkie zadane pytania, z wyjątkiem tych, które mogą ich zdaniem narazić ich samych lub osoby im najbliższe na odpowiedzialność karną (art. 183 § 1 k.p.k.).

 

Wezwanie na przesłuchanie w charakterze podejrzanego a wezwanie na świadka

Otrzymując wezwanie na przesłuchanie, zawsze należy się upewnić, czy jest to wezwanie w charakterze świadka, czy podejrzanego. Podejrzany lub oskarżony, w odróżnieniu od świadka, zawsze może odmówić składania wyjaśnień, bez podania przyczyny (art. 175 § 1 k.p.k.).

Problem pojawia się wtedy, gdy osoba wezwana w charakterze świadka rzeczywiście popełniła przestępstwo. Jako świadek co do zasady musi powiedzieć wszystko, o co tylko zostanie zapytana. Istnieje więc realne ryzyko, że funkcjonariusze uzyskają od świadka potrzebne informacje, a później na ich podstawie postawią mu zarzut popełnienia przestępstwa, czyniąc z niego osobę podejrzaną.

 

W tego typu przypadkach niezwykle istotna jest rola adwokata, którego obowiązkiem jest dopilnowanie, aby jego klient wiedział, jak powinien zachowywać się na przesłuchaniu i poinformowanie go o jego prawach. W przypadku, gdy współpraca z adwokatem rozpocznie się dopiero po przesłuchaniu w charakterze podejrzanego, to zadaniem pełnomocnika jest przypomnienie prokuraturze, że złożone wcześniej zeznania w charakterze świadka nie mogą być dowodem ze względu na zakaz dowodowy. Takie podejście potwierdza Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2017, SDI 91/17. Wcześniejsze zeznania podejrzanego złożone w charakterze świadka nie mogą być więc wykorzystane w postępowaniu. Czyli w przypadku, gdy prokuraturze nie uda się zgromadzić innych dowodów, podejrzany musi zostać oczyszczony z zarzutów.

 

Jeśli więc otrzymałeś wezwanie na przesłuchanie w charakterze świadka, a obawiasz się, że możesz zostać przy okazji oskarżony o popełnienie przestępstwa, niezwłocznie skontaktuj się z naszą kancelarią i zapewnij sobie profesjonalną pomoc.

Inne artykuły

Natychmiastowa pomoc

Tel. 22 100 47 78

Zapraszamy do kontaktu codziennie,
w godzinach 6:00 – 20:00